Nhằm thực hiện Nghị quyết số 11/NQ-CP của Chính phủ, vào tháng 4/2011, lãnh đạo Bộ Tài chính đã chỉ đạo thành lập các đoàn kiểm tra việc chấp hành pháp luật về giá đối với 7 mặt hàng tại 21 doanh nghiệp, gồm: 4 doanh nghiệp kinh doanh khí hóa lỏng, 4 doanh nghiệp sản xuất xi măng, 4 doanh nghiệp sản xuất thép xây dựng, 1 doanh nghiệp sản xuất kinh doanh phân bón hóa học, 4 doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi, 2 doanh nghiệp sản xuất đường ăn và 2 doanh nghiệp kinh doanh sữa bột cho trẻ em dưới 6 tuổi.

Tăng cao nhất là 25%, thấp nhất 1%

Kết quả kiểm tra cho thấy, trong 4 tháng đầu năm 2011, chỉ có mặt hàng đường ăn là giảm giá, còn lại 6/7 mặt hàng được kiểm tra đã tăng giá so với thời điểm 31/12/2010. Trong đó, cao nhất là mặt hàng phân bón hóa học tăng khoảng 25%, thấp nhất là mặt hàng thức ăn chăn nuôi, tăng từ 1 - 2,5%.

Đối với mặt hàng khí hóa lỏng trong 4 tháng các doanh nghiệp trên hai thị trường lớn là Hà Nội và Tp.HCM đã điều chỉnh tăng giá tới 5 lần và chỉ điều chỉnh giảm giá 1 lần. Mức tăng phổ biến từ 4,5 - 11,9%.

Mặt hàng thép xây dựng cũng đã điều chỉnh tăng giá từ 4 - 6 lần, với mức tăng trung bình từ 14 - 14,2%. Sản phẩm xi măng có mức tăng trong khoảng 18,9 - 19,3%; sữa bột cho trẻ em dưới 6 tuổi đã tăng từ 8 - 11,5%. Riêng có đường ăn giá có giảm nhẹ từ 1,2 - 5% do trong tháng 11 và tháng 12/2010 đã tăng giá từ 14 - 15%.

4/21 công ty điều chỉnh giá chưa phù hợp

Trong số các doanh nghiệp được kiểm tra, đoàn kiểm tra đã phát hiện có 4 doanh nghiệp điều chỉnh giá bán chưa phù hợp, mức điều chỉnh giá bán tăng cao hơn so với mức tăng chi phí đầu vào tương ứng. Đó là Công ty Xi măng Hoàng Thạch và Công ty Xi măng Hoàng Mai tăng giá bán từ 163.000 - 171.000 đồng/tấn, tương đương 18,2 - 18,9%, trong khi ảnh hưởng tăng của các yếu tố chi phí đầu vào chỉ tăng 14,1 - 16,3% so với giá thành năm 2010.

Công ty Cổ phần Việt Pháp cũng đã tăng giá bán thức ăn gia súc khoảng 8,25%, trong khi đó chi phí sản xuất bình quân chỉ tăng 6,49%.

Mặt hàng phân Urê Phú Mỹ của Tổng công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí tăng tới 1,6 triệu đồng/tấn, tương đương 25%, trong khi các yếu tố chi phí đầu vào chỉ tăng 9,25% so với giá thành năm trước.

Bên cạnh đó, việc thực hiện các quy định của pháp luật về đăng ký, kê khai, niêm yết giá của các doanh nghiệp vẫn chưa được chấp hành đầy đủ, đặc biệt là các doanh nghiệp kinh doanh khí hóa lỏng.

Ngoài ra, qua công tác kiểm tra cũng đã phát hiện việc vi phạm pháp luật về thuế của một số doanh nghiệp và đoàn kiểm tra đã xử lý truy thu vào ngân sách nhà nước trên 20,7 tỷ đồng (thuế thu nhập doanh nghiệp hơn 19,7 tỷ đồng, thuế giá trị gia tăng 935 triệu đồng).